Warszawa 26.01.2026
Podczas ostatniego posiedzenia grupy roboczej „Zboża, rośliny oleiste i białkowe” Copa-Cogeca Federację Branżowych Związków Producentów Rolnych reprezentowała Justyna Jasińska Prezes Polskiego Związku Producentów Roślin Zbożowych. Spotkanie poświęcone było kluczowym wyzwaniom infrastrukturalnym, regulacyjnym oraz rynkowym, mającym bezpośredni wpływ na konkurencyjność europejskiego, w tym polskiego, sektora roślinnego.
Jednym z głównych tematów była zdolność Unii Europejskiej w zakresie transportu i przechowywania. Uczestnicy wskazywali na wieloletnie zaniedbania inwestycyjne w infrastrukturze portowej i kolejowej, które – mimo zapowiedzi Komisji Europejskiej oraz doświadczeń związanych z wojną w Ukrainie – wciąż nie zostały skutecznie nadrobione. Podkreślono, że wąskie gardła logistyczne istotnie ograniczają możliwości eksportowe i osłabiają pozycję konkurencyjną producentów rolnych. Na tym tle jako pozytywny przykład wskazano inwestycje realizowane w Polsce, w szczególności budowę Gdańskiego Terminala Zbożowego. Projekt zakłada powstanie nowoczesnej infrastruktury magazynowej o docelowej pojemności 160 tys. ton oraz zdolności przeładunkowej do 3 mln ton rocznie, co ponad czterokrotnie zwiększy obecne możliwości terminala. Inwestycja ta znacząco wzmocni potencjał eksportowy polskiego sektora rolnego i poprawi jego pozycję na rynkach międzynarodowych.
Dyskusja potwierdziła, że bez skoordynowanego wsparcia finansowego ze strony Komisji Europejskiej rozwój infrastruktury magazynowej i transportowej w państwach członkowskich pozostanie niewystarczający. Uczestnicy zwracali uwagę na zróżnicowane modele przechowywania w poszczególnych krajach oraz na ryzyko koncentracji infrastruktury w rękach dużych podmiotów handlowych, co ogranicza dostęp rolników do efektywnych rozwiązań logistycznych.
Istotną część obrad poświęcono aktualnym pracom legislacyjnym dotyczącym przeglądu rozporządzenia 1107/2009 oraz inicjatyw Parlamentu Europejskiego w zakresie biokontroli. Podkreślano potrzebę proporcjonalnego podejścia regulacyjnego oraz przyspieszenia procedur zatwierdzania nowych rozwiązań, tak aby rolnicy mieli dostęp do skutecznych, bezpiecznych i ekonomicznie opłacalnych narzędzi ochrony roślin.
W zakresie sytuacji rynkowej przedstawiono aktualne analizy dotyczące rynków zbóż, roślin oleistych i białkowych. Wskazano na utrzymującą się wysoką globalną produkcję przy jednoczesnej presji popytowej oraz malejących zapasach końcowych. W Unii Europejskiej poprawa zbiorów, w szczególności rzepaku, nie przekłada się na stabilizację cen, które pozostają pod wpływem globalnej podaży, importów z Ukrainy, napięć handlowych oraz wysokich kosztów produkcji. Zwrócono uwagę, że przyszłość popytu, w tym rozwój hodowli zwierząt i sektora biopaliw, będzie kluczowa dla opłacalności produkcji roślinnej w Europie. Uczestnicy omówili również potencjalne skutki ceł eksportowych na ukraiński rzepak i soję, niskie marże w sektorze zbóż oraz potrzebę intensyfikacji działań komunikacyjnych, które lepiej uświadomią decydentom i opinii publicznej realne koszty produkcji i skalę presji ekonomicznej, z jaką mierzą się rolnicy.
W kolejnej części posiedzenia dyskutowano o nowych technikach genomowych, mechanizmie CBAM oraz regulacjach dotyczących nawozów, wskazując na ich istotny wpływ na koszty produkcji i warunki konkurencji. Ważnym elementem była również debata nad strategią białkową UE i koniecznością zwiększenia samowystarczalności białkowej Wspólnoty poprzez wsparcie produkcji roślin białkowych.
Federacja Branżowych Związków Producentów Rolnych wskazuje na potrzebę spójnej polityki inwestycyjnej, stabilnych ram regulacyjnych oraz aktywnej obrony interesów producentów rolnych na poziomie unijnym. Tylko w ten sposób możliwe będzie utrzymanie konkurencyjności europejskiego rolnictwa i bezpieczeństwa żywnościowego w długiej perspektywie.
